Ząbkowanie to wyrzynanie się zębów mlecznych u niemowląt lub dzieci i zarazem trudny okres zarówno dla rodziców, jak i niemowlęcia. Maluch często płacze, nie chce jeść, nie może spać.

Termin i kolejność wyrzynania się pierwszych zębów mlecznych, czyli tzw. ząbkowania mogą być różne. Ząbkowanie może się opóźniać lub zacząć się wcześniej, niż w czasie 6 miesięcy od urodzenia się dziecka. Jednak u większość dzieci zaczyna ząbkować około 6. miesiąca życia, inne dużo później, nawet pod koniec pierwszego roku życia, lub sporo wcześniej – w 3.–4. miesiącu, a niektóre rodzą się z ząbkami.

Objawy:

-rozpulchnieniem dziąseł u malucha,
- obfite ślinienie się,
-niepokój dziecka,
-zaburzenia snu
- nierzadko stan podgorączkowy.
-dziecko bywa marudne
- traci nieco apetyt.
- zdarzają się biegunki, zaparcia, wymioty lub wysypka na skórze.
W przypadku pojawienia się takich objawów należy koniecznie zasięgnąć porady stomatologa, bądź pediatry.

Ślinienie podrażnia skórę wokół ust oraz sprzyja jej zapaleniu. Trzeba wtedy często delikatnie wycierać buzię niemowlęcia i natłuszczać ją kremem dla niemowląt.
Dzieci przeważnie biorą do buzi wszelkie możliwe przedmioty będące w zasięgu ich łapek, więc trzeba uważać i zachować higienę by nie doprowadzić do silnego stanu zapalnego jamy ustnej.
Zdarza się, że stan zapalny nie ustępuje, dochodzi do zakażenia mieszka zębowego. Konieczna jest wtedy interwencja stomatologa.

LECZENIE: 

• postępowanie obejmuje, jeśli jest to konieczne, leczenie objawowe oraz dokładne poinformowanie rodziców o istotnych szczegółach dotyczących ząbkowania,
• dziecku należy zapewnić bezpieczne zabawki (np. odpowiednie kółko z tworzywa sztucznego) przeznaczone dla niemowląt w okresie ząbkowania lub gryzaczek,
• jeśli przynosi to dziecku ulgę, to obrzęknięte dziąsła można masować,
• dziecku można podawać do picia chłodne płyny, należy jednak unikać pokarmów lub zabawek o temperaturze poniżej 0°C, mogą one bowiem spowodować termiczne uszkodzenie delikatnych dziąseł dziecka,
• niektórzy rodzice podają dziecku do gryzienia grzanki, herbatniki, krakersy, wymaga to jednak pilnej obserwacji dziecka, gdyż może grozić zadławieniem,
• nie należy używać w nadmiarze żeli i płynów przeznaczonych do stosowania w okresie ząbkowania,
• nie stosować alkoholu!,
• jeśli wystąpi niewielka gorączka, której towarzyszy wzmożona drażliwość dziecka i stan zapalny dziąseł (a wymienione wcześniej środki nie są skuteczne), to można stosować okresowo paracetamol w odpowiedniej dawce,
• na dziąsłach mogą się pojawiać niewielkie krwiaki o wyglądzie niebieskawych torbielek; większość z nich nie wymaga leczenia, należy się jednak upewnić, czy nie współistnieją inne objawy, które mogłyby świadczyć o zaburzeniach krzepnięcia,
• niemowlęta karmione piersią w okresie ząbkowania mogą pod koniec karmienia zamiast ssać - żuć brodawkę; można je jednak nauczyć, aby jej nie gryzły, i kontynuować karmienie naturalne również po wyrżnięciu się zębów,
• rodzicom należy zwrócić uwagę, aby: unikali podawania słodkich produktów mających uspokoić dziecko, uniemożliwili dziecku kontakt z meblami malowanymi farbami zawierającymi ołów, nie zawieszali na szyi dziecka zabawek i gryzaczków.